JA21 wil spreidingswet schrappen: “Laat opvang over aan gemeenten die het willen”
JA21 schudt het asieldebat op met een radicaal voorstel: volledige intrekking van de spreidingswet. Partijleider Joost Eerdmans pleitte ervoor in Café Kockelmann (WNL, 13 maart 2026): “Het draagvlak is verdwenen. Trek de wet in!” Gemeenten hoeven niet langer verplicht asielzoekers op te vangen; vrijwilligheid moet terugkeren. Eerdmans noemt steden als Amsterdam en Utrecht als vrijwillige pioniers. Deze zet komt te midden van AZC-protesten en recordinstroom, en zet druk op de coalitie.
Het voorstel in kern
De spreidingswet (2024) verdeelt asielzoekers via quotas: gemeenten vangen op basis van bevolking en leegstand. Sancties bij non-compliance. Doel: Ter Apel ontlasten.
Eerdmans: “De wet beloofde instroomrem, maar faalde. Mensen wantrouwen dwang.” JA21’s intrekkingswet herstelt vrijwilligheid: “Laat Amsterdam, Utrecht, Arnhem en Nijmegen het doen. Dwing niemand!” Hij reageert op Rutte IV-beloften die niet waargemaakt werden.
Eerdmans in Café Kockelmann
In het programma van Peter Kockelmann was Eerdmans ongenaakbaar. “De spreidingswet mislukt: rellen in 250 gemeenten. Instroom explodeert (55.000 in 2025).” Op alternatief: “Eerst asielstop, dan vrijwillige opvang.” Kockelmann: “En Ter Apel?” Eerdmans: “Sluit het; crisisopvang buiten dorpen.”
Reacties coalitie
VVD (Brekelmans): “Tijdelijk extra inzet nodig; niemand op straat.”
CDA (Bontenbal): “Solidariteit vereist; alternatief?”
D66/CDA blokkeren asielwetten in Eerste Kamer, klaagt Eerdmans.
Oppositie: PVV steunt deels; BBB juicht “lokale macht”.
Context spreidingswet
Ingevoerd 2024 tegen Ter Apel-chaos (doden 2022). 70% voldoet, maar 250 protesten 2025. COA: 22.500 plekken tekort. Instroom +20%.
| Gemeente | Quotum | Status |
|---|---|---|
| Amsterdam | Hoog | Voldoet |
| Utrecht | Hoog | Vrijwillig |
| Budel | Laag | Protesten |
| Ter Apel | N.v.t. | Overvol |
JA21’s strategie
JA21 (10 zetels peiling) profileert als “rechts waakhond”. Eerdere moties (2024-2025) verworpen; nu intrekkingswet. Eerdmans’ Rotterdam-verleden geeft credibiliteit.
Politieke landschap
Coalitie (PVV-VVD-NSC-BBB?) wankelt: peilingen -8 zetels. Asiel killer issue (62% ontevreden, SCP).
Voordelen intrekking:
-
Minder rellen.
-
Lokaal draagvlak.
Nadelen:
-
Hotspots overvol.
-
Ongelijkheid.
Vergelijking voorstellen
| Partij | Standpunt |
|---|---|
| JA21 | Volledig intrekken |
| PVV | Asielstop eerst |
| BBB | Lokale veto |
| VVD | Tijdelijk handhaven |
Maatschappelijke onrust
250 AZC-protesten; boerenblokkades. Eerdmans: “Boze burgers genegeerd.”
Toekomst
Kamerdebat april. Rechtsblok kans op meerderheid. Coalitie breekt bij falen.
JA21’s zet dwingt herijking: dwang of vrijwillig?
